Một nội dung được Phó Thủ tướng đặc biệt quan tâm là bài toán dân sinh trong vùng lõi di sản. Quy hoạch xác định rõ hướng phát triển du lịch bền vững, kiểm soát sức chứa du khách, hạn chế ùn tắc và tác động tiêu cực đến môi trường. Các hoạt động kinh doanh lưu trú trong vùng lõi được định hướng ở quy mô vừa và nhỏ, hài hòa với không gian tự nhiên và văn hóa bản địa.

Phát biểu chỉ đạo tại buổi làm việc, Phó Thủ tướng nhấn mạnh nguyên tắc xuyên suốt: giữ nguyên hiện trạng, tuyệt đối không chuyển đổi đất trồng lúa và đất nông nghiệp lâu năm sang mục đích khác. Việc bảo vệ cấu trúc cảnh quan truyền thống, bao gồm cả không gian cư trú của cộng đồng, được coi là giá trị cốt lõi tạo nên bản sắc riêng có của Tràng An.

Phó Thủ tướng ghi nhận nỗ lực của Ninh Bình và các bộ, ngành trong quá trình hoàn thiện hồ sơ quy hoạch, đồng thời yêu cầu tiếp tục phối hợp chặt chẽ để sớm trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt trên cơ sở đầy đủ căn cứ pháp lý và khoa học.

Song song với công tác quy hoạch, Ninh Bình đang tiếp tục bảo tồn các giá trị địa chất nhằm hướng tới danh hiệu Công viên địa chất toàn cầu, đồng thời triển khai tu bổ, nâng hạng hàng loạt di tích quan trọng. Những bước đi này không chỉ củng cố vị thế của Tràng An trên bản đồ di sản thế giới, mà còn khẳng định Ninh Bình là trung tâm du lịch di sản hàng đầu Việt Nam, nơi bảo tồn đi cùng phát triển, truyền thống song hành với tương lai.

Điểm nhấn lớn nhất của đồ án quy hoạch lần này là định hướng xây dựng mô hình di sản sống. Theo đó, bảo tồn không chỉ dừng ở việc giữ gìn cảnh quan hay di tích, mà được gắn chặt với giáo dục, nghiên cứu khoa học, du lịch có kiểm soát và sinh kế bền vững cho người dân trong vùng di sản.